- Ο ισραηλινός στρατός έχει αναπτύξει συστήματα τεχνητής νοημοσύνης, όπως τα «Lavender», «Gospel» και «Where’s Daddy?», για την επεξεργασία δεδομένων και τη δημιουργία λιστών στόχων, αναδιαμορφώνοντας τον σύγχρονο πόλεμο και καταδεικνύοντας τη διτή χρήση της τεχνητής νοημοσύνης. Η Palantir Technologies Inc., της οποίας η τεχνολογική συνεργασία με το Ισραήλ χρονολογείται πολύ πριν από τον Οκτώβριο του 2023, επέκτεινε την υποστήριξή της στον ισραηλινό στρατό και μετά τον Οκτώβριο του 2023. Υπάρχουν βάσιμοι λόγοι να πιστεύουμε ότι η Palantir έχει παράσχει τεχνολογία αυτόματης προγνωστικής αστυνόμευσης, βασική αμυντική υποδομή για ταχεία και κλιμακωτή κατασκευή και ανάπτυξη στρατιωτικού λογισμικού, καθώς και την Πλατφόρμα Τεχνητής Νοημοσύνης της, η οποία επιτρέπει την ενσωμάτωση δεδομένων του πεδίου μάχης, σε πραγματικό χρόνο για αυτοματοποιημένη λήψη αποφάσεων. Τον Ιανουάριο του 2024, η Palantir ανακοίνωσε μια νέα στρατηγική συνεργασία με το Ισραήλ και στην συνέχεια πραγματοποίησε την συνεδρίαση του διοικητικού της συμβουλίου στο Τελ Αβίβ «σε ένδειξη αλληλεγγύης». Τον Απρίλιο του 2025, ο Διευθύνων Σύμβουλος της Palantir υπεραμύνθηκε των κατηγοριών ότι η Palantir έχει σκοτώσει Παλαιστίνιους στη Γάζα, λέγοντας, «ως επί το πλείστον τρομοκράτες, αυτή είναι η αλήθεια». Και τα δύο περιστατικά αυτά καταδεικνύουν ότι η εταιρία πληροφορείτε για τους σκοπούς του Ισραήλ σε ανώτατο επίπεδο και αυτό έρχεται σε αντιδιαστολή, με την παράνομη χρήση βίας από το Ισραήλ, με την αποτυχία πρόληψης αυτής, είτε ακόμα και της απεμπλοκής.
- Η εικόνα του Ισραήλ ως κράτους που ενθαρρύνει τη νεοφυή επιχειρηματικότητα/ start up nation, η οποία ενισχύθηκε από το παγκόσμιο κύμα στρατιωτικοποίησης και ασφάλειας μετά την 11η Σεπτεμβρίου, γνώρισε περαιτέρω ώθηση μέσω της γενοκτονίας. Το Ισραήλ κατέλαβε την πρώτη θέση παγκοσμίως στον αριθμό νεοφυών επιχειρήσεων ανά κάτοικο, με αύξηση κατά 143% στις στρατιωτικές τεχνολογικές start-ups το 2024, ενώ η τεχνολογία αποτέλεσε το 64% των ισραηλινών εξαγωγών καθ’ όλη τη διάρκεια της γενοκτονίας.
Πολιτειακή πρόφαση: Μηχανήματα βαρέως τύπου στην υπηρεσία της εποικιστικής-αποικιοκρατικής καταστροφής
- Οι τεχνολογίες πολιτικού τύπου λειτουργούν εδώ και καιρό ως εργαλεία διπλής χρήσης της εποικιστικής-αποικιοκρατικής κατοχής. Οι ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις βασίζονται σε μεγάλο βαθμό σε εξοπλισμό κορυφαίων παγκόσμιων κατασκευαστών για τον “ξεριζωμό” των Παλαιστινίων από τη γη τους, μέσω της κατεδάφισης κατοικιών, δημόσιων κτιρίων, αγροτικής γης, οδικού δικτύου και άλλων ζωτικών υποδομών. Από τον Οκτώβριο του 2023, τα μηχανήματα αυτά υπήρξαν καθοριστικά για την πρόκληση ζημιών και την καταστροφή του 70% των κτισμάτων και του 81% της καλλιεργήσιμης γης στη Γάζα.
- Για δεκαετίες, η Caterpillar Inc έχει προμηθεύσει το Ισραήλ με εξοπλισμό που χρησιμοποιείται για την κατεδάφιση παλαιστινιακών κατοικιών και υποδομών, τόσο μέσω του προγράμματος Foreign Military Financing των Ηνωμένων Πολιτειών όσο και μέσω ενός αποκλειστικού αδειοδοτημένου φορέα, ο οποίος, βάσει της ισραηλινής νομοθεσίας, επιτάσσεται για στρατιωτική χρήση.
Σε συνεργασία με εταιρείες όπως η Israel Aerospace Industries, η Elbit Systems και η RADA Electronic Industries (θυγατρική της Leonardo DRS, Inc.), το Ισραήλ έχει εξελίξει την μπουλντόζα D9 της Caterpillar σε αυτοματοποιημένο, τηλεχειριζόμενο πυρήνα στρατιωτικού οπλισμού, ο οποίος έχει αναπτυχθεί σχεδόν σε κάθε στρατιωτική επιχείρηση από το 2000, ανοίγοντας διαδρομές εισβολής, «εξουδετερώνοντας» το έδαφος και σκοτώνοντας Παλαιστινίους.
Από τον Οκτώβριο του 2023, έχει τεκμηριωθεί η χρήση εξοπλισμού της Caterpillar σε μαζικές κατεδαφίσεις — συμπεριλαμβανομένων κατοικιών, τζαμιών και υποδομών ζωτικής σημασίας — σε επιδρομές σε νοσοκομεία και στην ταφή ζωντανών τραυματισμένων Παλαιστινίων. Το 2025, η Caterpillar εξασφάλισε νέο συμβόλαιο πολλών εκατομμυρίων δολαρίων με το Ισραήλ.
- Η κορεάτικη HD Hyundai και η εν μέρει θυγατρική της Doosan, μαζί με τον σουηδικό Όμιλο Volvo και άλλους μεγάλους κατασκευαστές βαρέων μηχανημάτων, έχουν συνδεθεί εδώ και καιρό με την καταστροφή παλαιστινιακής περιουσίας, προμηθεύοντας εξοπλισμό μέσω αποκλειστικά εγκεκριμένων ισραηλινών αντιπροσώπων. Η αντιπροσωπία της Volvo είναι εταιρεία καταχωρισμένη στη βάση δεδομένων της OHCHR και από κοινού με αυτήν κατέχουν την Merkavim Transportation Technologies Ltd., η οποία παράγει θωρακισμένα λεωφορεία που πωλούνται για την εξυπηρέτηση των εποικισμών.
Τουλάχιστον από το 2007, μηχανήματα της Volvo έχουν χρησιμοποιηθεί για την ισοπέδωση παλαιστινιακών περιοχών, μεταξύ άλλων στην Ανατολική Ιερουσαλήμ και στη Masafer Yatta. Για πάνω από μία δεκαετία, εξοπλισμός της HD Hyundai έχει χρησιμοποιηθεί για την κατεδάφιση παλαιστινιακών κατοικιών και την ισοπέδωση αγροτικής γης, συμπεριλαμβανομένων ελαιώνων.
Μετά τον Οκτώβριο του 2023, το Ισραήλ αύξησε τη χρήση του εξοπλισμού αυτών των εταιρειών στην αστική καταστροφή της Γάζας, συμπεριλαμβανομένης της ισοπέδωσης της Ράφα και της Τζαμπάλια, ενώ στη συνέχεια ο στρατός απέκρυψε τα λογότυπά των εταιριών αυτών από τις φωτογραφίες που δημοσίευσε.
- Οι εταιρείες αυτές συνέχισαν να τροφοδοτούν την ισραηλινή αγορά, παρά την αδιαμφισβήτητη τεκμηρίωση της εγκληματικής χρήσης του εν λόγω εξοπλισμού από το Ισραήλ και παρά τις επανειλημμένες εκκλήσεις οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων για διακοπή των σχέσεων. Έτσι, προμηθευτές που αρχικά εμφανίζονται ως «παθητικοί» καθίστανται συνειδητοί συντελεστές ενός συστήματος εκτοπισμού.
Β. ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ
- Καθώς οι επιχειρηματικοί φορείς έχουν συμβάλει στην καταστροφή της παλαιστινιακής ζωής στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη, έχουν παράλληλα συμβάλει και στη διαμόρφωση εκείνου που την αντικαθιστά: στην οικοδόμηση εποικισμών και των υποδομών τους, στην εξόρυξη και εμπορία υλικών, ενέργειας και αγροτικών προϊόντων, καθώς και στη μεταφορά επισκεπτών στους εποικισμούς, σαν να επρόκειτο για έναν συνηθισμένο τουριστικό προορισμό. Μετά τον Οκτώβριο του 2023, οι δραστηριότητες αυτές συνδέονται με μια άνευ προηγουμένου επέκταση του εποικιστικού εγχειρήματος, με τις επιχειρήσεις να συνεχίζουν να τροφοδοτούν και να αποκομίζουν κέρδη από τη δημιουργία συνθηκών ζωής που αποσκοπούν στην καταστροφή του παλαιστινιακού πληθυσμού, μεταξύ άλλων μέσω της σχεδόν πλήρους διακοπής της παροχής νερού, ηλεκτρικής ενέργειας και καυσίμων.
Κατασκευές: Σπίτια σε κλεμμένη γη
- Περισσότερες από 371 αποικίες και παράνομα φυλάκια έχουν κατασκευαστεί, ηλεκτροδοτηθεί και αγοραπωληθεί από εταιρείες που διεξάγουν την αντικατάσταση του ιθαγενούς πληθυσμού από το Ισραήλ στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη. Το 2024, αυτό έγινε ποιο έντονο μετά τη μεταφορά της διοίκησης των αποικιών από τον στρατό του Ισραήλ στην πολιτική κυβέρνηση και τον διπλασιασμό του προϋπολογισμού του Υπουργείου Κατασκευών και Στέγασης, με 200 εκατομμύρια δολάρια να διατίθενται για την κατασκευή αποικιών. Από τον Νοέμβριο του 2023 έως τον Οκτώβριο του 2024, το Ισραήλ ίδρυσε 57 νέες αποικίες και φυλάκια, με ισραηλινές και διεθνείς εταιρείες να παρέχουν μηχανήματα, πρώτες ύλες και υλικοτεχνική υποστήριξη.
- Εκσκαφείς και βαρύς εξοπλισμός των εταιρειών Caterpillar, HD Hyundai και Volvo έχουν χρησιμοποιηθεί για την κατασκευή παράνομων εποικισμών επί τουλάχιστον δέκα έτη. Η γερμανική εταιρεία Heidelberg Materials AG, μέσω της θυγατρικής της Hanson Israel, έχει συμβάλει στη λεηλασία εκατομμυρίων τόνων δολομιτικού πετρώματος από το λατομείο Nahal Raba, σε γη που έχει κατασχεθεί από παλαιστινιακά χωριά στη Δυτική Όχθη. Το 2018, η Hanson Israel κέρδισε δημόσιο διαγωνισμό για την προμήθεια υλικών από το εν λόγω λατομείο για την κατασκευή εποικισμών και έκτοτε έχει σχεδόν εξαντλήσει το λατομείο, γεγονός που έχει οδηγήσει σε συνεχιζόμενα αιτήματα επέκτασής του.
- Διάφορες εταιρείες συνέβαλαν στην ανάπτυξη οδικών δικτύων και υποδομών δημόσιων μεταφορών, κρίσιμων για την εγκαθίδρυση και την επέκταση των εποικισμών, καθώς και για τη σύνδεσή τους με το Ισραήλ, αποκλείοντας και διαχωρίζοντας παράλληλα τους Παλαιστινίους. Η ισπανική/βασκική εταιρεία Construcciones Auxiliar de Ferrocarriles συμμετείχε σε κοινοπραξία με εταιρεία καταγεγραμμένη στη βάση δεδομένων του OHCHR για τη συντήρηση και επέκταση της Κόκκινης Γραμμής του Σιδηροδρόμου της Ιερουσαλήμ και για την κατασκευή της νέας Πράσινης Γραμμής, σε περίοδο κατά την οποία άλλες εταιρείες είχαν αποσυρθεί λόγω διεθνούς πίεσης. Οι γραμμές αυτές περιλαμβάνουν 27 χιλιόμετρα νέων γραμμών και 50 νέους σταθμούς στη Δυτική Όχθη, συνδέοντας εποικισμούς με τη Δυτική Ιερουσαλήμ. Για τις εργασίες χρησιμοποιήθηκαν εκσκαφείς και μηχανήματα των εταιρειών Doosan και Volvo Group, ενώ θυγατρική της Heidelberg Materials AG προμήθευσε υλικά για την κατασκευή γέφυρας του σιδηροδρόμου.
- Εταιρείες ακινήτων πωλούν σε Ισραηλινούς και διεθνείς αγοραστές, ακίνητα που βρίσκονται σε αποικίες. Ο παγκόσμιος όμιλος ακινήτων, Keller Williams Realty LLC, μέσω του ισραηλινού δικαιοδόχου του, KW Israel, είχε υποκαταστήματα με έδρα τις αποικίες. Τον Μάρτιο του 2024, η Keller Williams, μέσω ενός άλλου δικαιοδόχου, της Home in Israel, διοργάνωσε εκδηλώσεις ενημέρωσης και προώθησης των ακινήτων της, στον Καναδά και τις Ηνωμένες Πολιτείες, υπό την κοινή χορηγία αρκετών εταιρειών που αναπτύσσουν και εμπορεύονται χιλιάδες διαμερίσματα σε αποικίες.
Η αρπαγή των φυσικών πόρων: οι συνθήκες που εκκολάπτουν την ζωή, καταστρέφονται συστηματικά
- Από το 1967 το Ισραήλ ασκεί συστηματικό έλεγχο επί των παλαιστινιακών φυσικών πόρων, αναπτύσσοντας υποδομές που ενσωμάτωσαν τους εποικισμούς στα εθνικά συστήματα του Ισραήλ και εδραίωσαν την παλαιστινιακή εξάρτηση από αυτά.
- Όταν ο Ισραηλινός Υπουργός Άμυνας Yoav Gallant διέταξε την επιβολή «πλήρους πολιορκίας» στη Γάζα στις 9 Οκτωβρίου 2023, διακόπτοντας άμεσα την παροχή νερού, ηλεκτρικής ενέργειας και καυσίμων, δημιούργησε τεχνητή εξάρτηση —σχεδιασμένη για τον εκτοπισμό και τον έλεγχο επί της ζωής— η οποία εργαλειοποιήθηκε για γενοκτονία. Οι εν λόγω ζωτικής σημασίας παροχές δεν αποκαταστάθηκαν ποτέ πλήρως, συμβάλλοντας σκόπιμα στη δημιουργία συνθηκών υπολογισμένων να επιφέρουν τον αφανισμό των Παλαιστινίων. Γι’ αυτό και ο έλεγχος των πόρων στη Δυτική Όχθη —που εντάθηκε μετά τον Οκτώβριο του 2023— δεν μπορεί να εξετάζεται ανεξάρτητα από την καταστροφή που εκτυλίσσεται στη Γάζα.
Νερό
- Το Ισραήλ αναγκάζει τους Παλαιστίνιους να αγοράζουν νερό που προέρχεται από δύο μεγάλες υπόγειες φυσικές δεξαμενές νερού που βρίσκονται στην ίδια τους την επικράτεια, σε διογκωμένες τιμές και με διακοπτόμενη παροχή. Η ισραηλινή εθνική εταιρεία ύδρευσης Mekorot έχει μονοπώλιο νερού στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη. Στη Γάζα, περισσότερο από το 97% του νερού προέρχεται από αφαλάτωση και δεν πληροί τα πρότυπα ποιότητας νερού του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, καθιστώντας τους κατοίκους εξαρτημένους από τους αγωγούς Mekorot για το μεγαλύτερο μέρος του πόσιμου νερού τους. Για τουλάχιστον τους πρώτους έξι μήνες μετά τον Οκτώβριο του 2023, η Mekorot λειτουργούσε τους αγωγούς της στη Γάζα στο 22% της χωρητικότητάς τους, αφήνοντας περιοχές όπως η πόλη της Γάζας χωρίς νερό για το 95% του χρόνου, καθιστώντας ενεργά στη μετατροπή του νερού σε εργαλείο γενοκτονίας.
Ηλεκτρικό ρεύμα, φυσικό αέριο και καύσιμα
- Διεθνείς ενεργειακές εταιρείες έχουν τροφοδοτήσει την ενεργοβόρα ισραηλινή γενοκτονία. Εξαρτώμενο από τις εισαγωγές καυσίμων και άνθρακα, το Ισραήλ διατηρεί μια ολοκληρωμένη ενεργειακή υποδομή που εξυπηρετεί τόσο το Ισραήλ όσο και τα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη, τροφοδοτώντας ανερυθρίαστα τους παράνομους εποίκους με ενέργεια, ενώ ελέγχει και εμποδίζει την πρόσβαση των Παλαιστινίων σε αυτή. Ο σταθμός παραγωγής ενέργειας της Γάζας παρείχε μόνο το 10 έως 20% των αναγκών της Γάζας σε ηλεκτρική ενέργεια, αφήνοντάς την έτσι κυρίως ενεργειακά εξαρτημένη σε καύσιμα για γεννήτριες ηλεκτρικού ρεύματος αλλά και σε 10 ισραηλινές γραμμές τροφοδοσίας. Από τον Οκτώβριο του 2023, το Ισραήλ έχει διακόψει την παροχή ενέργειας στο μεγαλύτερο μέρος της Γάζας. Χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα ή καύσιμα, οι περισσότερες αντλίες νερού, τα περισσότερα νοσοκομεία αλλά και οι παντός τύπου μεταφορές έφτασαν στο χείλος της πλήρους κατάρρευσης. Τα κατεστραμμένα συστήματα αποχέτευσης έχουν συμβάλει στην αναζωπύρωση της πολιομυελίτιδας αλλά και ζωτικής σημασίας μονάδες αφαλάτωσης νερού, αναγκάστηκαν να κλείσουν.
- Ο άνθρακας για την ηλεκτρική ενέργεια του Ισραήλ προέρχεται κυρίως από την Κολομβία (60% των ισραηλινών εισαγωγών άνθρακα το 2023-24). Η Drummond Company, Inc., με έδρα τις Ηνωμένες Πολιτείες, και η Glencore PLC, με έδρα την Ελβετία, είναι οι κύριοι προμηθευτές. Οι αντίστοιχες θυγατρικές τους κατέχουν τα ορυχεία και τα τρία λιμάνια που εμπλέκονται στην παράδοση 15 αποστολών άνθρακα στο Ισραήλ από τον Οκτώβριο του 2023, συμπεριλαμβανομένων έξι αποστολών μετά την αναστολή των εξαγωγών άνθρακα προς το Ισραήλ από την Κολομβία τον Αύγουστο του 2024. Η Glencore συμμετείχε επίσης σε αποστολές από τη Νότια Αφρική. Αυτές οι αποστολές αντιπροσώπευαν το 15% των ισραηλινών εισαγωγών άνθρακα το 2023 και το 2024.
- Η αμερικανική Chevron Corporation, σε κοινοπραξία με την ισραηλινή NewMed Energy (θυγατρική του ομίλου Delek Group, που ήδη περιλαμβάνεται εντός του χαρτοφυλακίου του Ύπατου Αρμοστή για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα του ΟΗΕ, OHCHR), εξορύσσει φυσικό αέριο από τα κοιτάσματα Λεβιάθαν και Ταμάρ. Κατέβαλε στην κυβέρνηση του Ισραήλ 453 εκατομμύρια δολάρια σε δικαιώματα και φόρους μόνο το 2023. Η κοινοπραξία της Chevron προμηθεύει περισσότερο από το 70% της ισραηλινής ενεργειακής κατανάλωσης. Η Chevron επωφελείται επίσης από τη συνιδιοκτησία της στον αγωγό φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου, που διέρχεται από την παλαιστινιακή θαλάσσια επικράτεια, και από τις εξαγωγές φυσικού αερίου στην Αίγυπτο και την Ιορδανία. Ο ναυτικός αποκλεισμός της Γάζας εξασφαλίζει στο Ισραήλ την σύνδεση και τον εφοδιασμό τόσο από το κοίτασμα φυσικού αερίου Ταμάρ όσο και από τον αγωγό φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου. Σε μια εποχή αυξανόμενης βιαιότητας, η βρετανική εταιρεία BP PLC εμπλέκεται περαιτέρω στην ενίσχυση της ισραηλινής οικονομίας, εξασφαλίζοντας άδειες εξερεύνησης βυθού που επιβεβαιώθηκαν τον Μάρτιο του 2025, οι οποίες επιτρέπουν στην BP να εξερευνά τον βυθό των παλαιστινιακών θαλασσών για την αναζήτηση κοιτασμάτων σε εκτάσεις που εκμεταλλεύεται παράνομα το Ισραήλ.
- Η BP και η Chevron είναι επίσης οι μεγαλύτεροι πάροχοι των ισραηλινών εισαγωγών αργού πετρελαίου, ως κύριοι ιδιοκτήτες του στρατηγικής σημασίας αγωγού Μπακού-Τιφλίδα-Τσεϊχάν με αέριο από το Αζερμπαϊτζάν και της Κοινοπραξίας Αγωγών μεταξύ των χωρών πέριξ της Κασπίας του Καζακστάν, όπως αντίστοιχα και των συνδεδεμένων πετρελαϊκών κοιτασμάτων. Κάθε όμιλος ουσιαστικά προμήθευσε με στρατιωτικά καύσιμα, όπως και με το 8% του ισραηλινού αργού πετρελαίου μεταξύ Οκτωβρίου 2023 και Ιουλίου 2024, σε συνδυασμό με αποστολές αργού πετρελαίου από βραζιλιάνικες πετρελαιοπηγές (στις οποίες η Petrobras κατέχει το μεγαλύτερο μερίδιο). Το πετρέλαιο από αυτές τις εταιρείες τροφοδοτεί δύο διυλιστήρια στο Ισραήλ. Από το διυλιστήριο της Χάιφα, δύο εταιρείες οι οποίες περιλαμβάνονται στο χαρτοφυλακίου του Ύπατου Αρμοστή για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα του ΟΗΕ (δηλαδή στην OHCHR), τροφοδοτούν τα πρατήρια βενζίνης τους, που εκτείνονται σε όλο το Ισραήλ και στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη, συμπεριλαμβανομένων των αποικιών, αλλά και τον στρατό, βασιζόμενοι σε συμβάσεις που τους έχουν ανατεθεί από την ισραηλινή κυβέρνηση. Από το διυλιστήριο της Ασντόντ, μια θυγατρική της εταιρείας που περιλαμβάνεται στο χαρτοφυλακίου του Ύπατου Αρμοστή για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα του ΟΗΕ (OHCHR), η Paz Retail and Energy Ltd., προμηθεύει με καύσιμα αεροσκάφη της ισραηλινής Πολεμικής Αεροπορίας που επιχειρούν στη Γάζα.
- Προμηθεύοντας το Ισραήλ με άνθρακα, φυσικό αέριο, πετρέλαιο και καύσιμα, οι εταιρείες συμβάλλουν στην δημιουργία αστικών υποδομών τις οποίες χρησιμοποιεί το Ισραήλ προκειμένου να εδραιώσει τη μόνιμη προσάρτηση και τώρα τις εργαλειοποιεί ως όπλα για την καταστροφή της παλαιστινιακής ζωής στη Γάζα. Η ίδια υποδομή στην οποία αυτές οι εταιρείες παρέχουν πόρους έχει εξυπηρετήσει τον ισραηλινό στρατό και την υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης, τεχνολογικά υποστηριζόμενης εξάλειψης της Γάζας. Η κατ΄επίφασην πολιτική φύση τέτοιων υποδομών δεν απαλλάσσει μια εταιρεία από την ευθύνη.
